Hasta Güvenliği Hedefleri Nelerdir? SAS Hastane ve Ayaktan Kuruluş Rehberi
Hasta güvenliği hedeflerini SAS HGH.1–HGH.8 ölçütleriyle değerlendirin: hastane ve ayaktan kuruluşlarda kimlik, iletişim, risk, kayıt ve izleme rehberi.
31 Aralık 2026 sağlık turizmi akreditasyon ve sertifikasyon yükümlülüğü: tesis türleri, 2017–2025 yönetmelik karşılaştırması ve kuruluşlar için hazırlık planı.
Sağlık turizminde TÜSKA akreditasyonu için hazırlanan hastaneler, tıp merkezleri, tıbbi laboratuvarlar ve diyaliz merkezleri açısından 31 Aralık 2026, mevzuatta belirtilen uyum tarihidir. Ancak bütün sağlık tesisleri aynı belgeyi almakla yükümlü değildir. Muayenehane, poliklinik ve müessese gibi diğer tesislerde Bakanlıkça düzenlenen sertifika yolu uygulanır. Kuruluşun ilk işi, ruhsat türünü ve sunduğu hizmeti doğru sınıflandırmak; ardından ilgili belgelendirme sürecinin tamamlanmasını planlamaktır.
Bu rehber, 12 Ekim 2026 tarihinde kontrol edilen resmî kaynaklara dayanır. Yeni bir düzenleme bugün yayımlanmış gibi sunulmamaktadır: 26 Nisan 2025 tarihli yönetmeliğin getirdiği değişiklikler, 2017 düzenlemesiyle karşılaştırılmakta ve yaklaşan uyum tarihi açısından açıklanmaktadır. Amaç, sağlık turizmi yetki belgesi bulunan veya bu alanda çalışmayı planlayan kuruluşların hangi belgeye ihtiyaç duyduğunu ve hazırlıklarını nasıl yönetebileceğini anlaşılır hâle getirmektir.
Uluslararası Sağlık Turizmi ve Turistin Sağlığı Hakkında Yönetmelik’in 6’ncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi, hastaneler, tıp merkezleri, tıbbi laboratuvarlar ve diyaliz merkezleri için TÜSKA akreditasyonunu öngörür. Aynı hüküm, bunların dışındaki sağlık tesisleri için Bakanlıkça düzenlenen sertifikayı belirtir. Bu ayrım, sağlık turizmi kapsamındaki faaliyet bakımından değerlendirilmelidir; sağlık turizmine ilişkin yükümlülük ile bütün kuruluşları ilgilendiren diğer mevzuat hükümleri birbirine karıştırılmamalıdır.
Sağlık Bakanlığı Sağlık Turizmi Daire Başkanlığının 13 Mayıs 2026 tarihli duyurusu, yetki belgesi bulunan tesisler açısından bu ayrımı açıklar. Duyuruda diğer tesislere örnek olarak muayenehane, poliklinik ve müessese gösterilir; bu kuruluşların sertifikalarının il sağlık müdürlüklerince düzenleneceği belirtilir. Dolayısıyla sadece “klinik” şeklindeki ticari ad üzerinden karar verilmemeli, kuruluşun ruhsatındaki hukuki tür esas alınmalıdır.
| Sağlık turizmi kapsamındaki tesis türü | İlgili belge yolu | Hazırlığın ilk adımı |
|---|---|---|
| Hastane | TÜSKA akreditasyonu | Hastane standart setini, hizmet kapsamını ve mevcut kanıtları değerlendirmek. |
| Tıp merkezi | TÜSKA akreditasyonu | Kuruluşa uygun akreditasyon programını ve değerlendirme kapsamını doğrulamak. |
| Tıbbi laboratuvar veya diyaliz merkezi | TÜSKA akreditasyonu | İlgili tesis programına göre görev ve kanıt listesini oluşturmak. |
| Muayenehane, poliklinik, müessese gibi diğer sağlık tesisleri | Bakanlıkça düzenlenen sertifika | İl sağlık müdürlüğüyle güncel sertifikasyon kriterlerini ve inceleme sürecini netleştirmek. |
Tablo sağlık turizmi düzenlemesindeki genel ayrımı özetler. Özel bir kuruluş türünün hangi satıra girdiği belirsizse, başvuru öncesinde ruhsat ve faaliyet kapsamıyla birlikte ilgili resmî birimden açıklama alınmalıdır.
13 Temmuz 2017 tarihli, 30123 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan yönetmelik, sağlık turizmi faaliyetini yetki belgesine bağlamıştı. Eski metnin 7’nci maddesi sağlık tesislerinin EK-1’deki, aracı kuruluşların ise EK-2’deki yetkinlik kriterlerini taşımasını öngörüyordu. 8’inci maddeye göre başvuru, ilgili form ve evraklarla müdürlüğe yapılıyor; dosya incelemesini yerinde inceleme ve Bakanlık değerlendirmesi izliyordu.
Eski başvuru düzenindeki eksiklik bildirimi süresi yedi iş günüydü. Kuruluşlar bakımından başvuru dosyası, yetkinlik kriterleri ve uluslararası sağlık turizmi biriminin işleyişi önemliydi. Bugün bu eski metnin formlarını ve madde numaralarını yeni başvuru için aynen kullanmak doğru değildir. 2025 yönetmeliğinin 17’nci maddesi, 2017 yönetmeliğini yürürlükten kaldırmıştır. Eski belge, mevcut gereklilikleri belirleyen kaynak olarak değil, değişimi anlamak için karşılaştırma kaynağı olarak okunmalıdır.
26 Nisan 2025 tarihli, 32882 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan yönetmelik, hizmet standartları içinde akreditasyon ve sertifika ayrımını açıkça düzenledi. Geçici 1’inci maddenin üçüncü fıkrası, 6’ncı maddenin birinci fıkrasının (b) bendindeki yükümlülüğün 31 Aralık 2026’ya kadar sağlanmasını öngörüyor. Burada esas olan yalnızca bir başvuru dosyası göndermek değil, ilgili belgelendirme yükümlülüğünü sağlamaktır.
Yeni metnin 5’inci maddesinde sağlık tesisi yetki belgesi başvurusunun EK-1/A evraklarıyla EKİP üzerinden yapılması düzenlenmiştir. Eksiklik veya kriterlere uygunsuzluk bildirimi için 15 iş günü; bildirilen eksiklikleri tamamlamak için 30 iş günü belirtilir. Sağlık tesislerinin yetki belgesi Bakanlık tarafından, aracı kuruluşlarınki ise USHAŞ tarafından düzenlenir. Bunlar yetki belgesi sürecinin kurallarıdır; TÜSKA akreditasyonunun tamamlanma süresi olarak yorumlanmamalıdır.
| Karşılaştırma başlığı | 2017 düzenlemesi | 2025 düzenlemesi ve kuruluşlara etkisi |
|---|---|---|
| Başvuru yöntemi | Madde 8: ilgili başvuru formu ve evraklarla müdürlüğe başvuru. | Madde 5: sağlık tesisi için EK-1/A evraklarıyla EKİP üzerinden başvuru. |
| Eksiklik bildirimi | Madde 8/2: yedi iş günü. | Madde 5/2-a: 15 iş günü; bildirilen eksiklikler için 30 iş günlük tamamlama süresi. |
| Kalite ve belgelendirme düzeni | Madde 7: eklerdeki yetkinlik kriterlerini sağlama yaklaşımı. | Madde 6/1-b: sayılan tesislerde TÜSKA akreditasyonu, diğerlerinde Bakanlık sertifikası. |
| Akreditasyon veya sertifika uyum tarihi | Yeni düzenlemedeki tarih eski metin esas alınarak belirlenemez. | Geçici Madde 1/3: ilgili yükümlülük için 31 Aralık 2026. |
Güncel değerlendirmede Mevzuat Bilgi Sistemi’ndeki işlenmiş metin ile resmî uygulama açıklamaları birlikte okunmalıdır. Başka bir sağlık kuruluşu yönetmeliğine ilişkin haber, sağlık turizmi düzenlemesindeki bir hükmün kendiliğinden kaldırıldığı anlamına gelmez.
İlgili hüküm yükümlülüğün bu tarihe kadar sağlanmasını belirtir. Bakanlığın 13 Mayıs 2026 açıklaması da akreditasyon veya sertifikasyon sürecini tamamlamayan tesislerin, süre sonunda sağlık turizmi kapsamında uluslararası hasta kabulü ve hizmet sunumunu sürdüremeyeceğini bildirir. Bu nedenle kurum planında “başvuru gönderildi” ile “belgelendirme tamamlandı” ayrı aşamalar olarak izlenmelidir. İnceleme, değerlendirme, eksikliklerin giderilmesi ve sonuçlandırma için gereken zamanı hesaba katmadan son güne odaklanmak riskli bir planlama olur.
Mevcut sağlık turizmi yetki belgesi de yeni akreditasyon veya sertifika yükümlülüğünün yerine geçtiği şeklinde değerlendirilmemelidir. Yetki belgesi, akreditasyon belgesi ve sertifika farklı işlemlerin sonuçlarıdır. Yönetim toplantılarında her belgenin durumu, sorumlusu ve gerekli sonraki işlemi ayrı bir satırda gösterilmelidir.
Aşağıdaki adımlar mevzuat maddelerinin birebir tekrarı değil, doğrulanmış yükümlülükleri kurum içinde yönetmeye yönelik uygulama önerileridir. Resmî denetim programı, belge formatı veya başvuru sonucu yerine geçmezler. Kuruluşun büyüklüğü, hizmet kapsamı ve mevcut hazırlık düzeyine göre uyarlanmalıdırlar.
Ruhsat türünü, sağlık turizmi yetki belgesini, başvurulan programı ve hizmet verilen birimleri birlikte inceleyin. Üst yönetimden bir süreç sahibi, kalite biriminden bir koordinatör ve her ilgili bölümden bir sorumlu belirleyin. Sorumlulukların belirsiz kaldığı bir hazırlıkta aynı belge birkaç kez hazırlanırken kritik bir eksiklik sahipsiz kalabilir. Birimlerin hangi kararı kimin onayıyla uygulayacağı başlangıçta netleştirilmelidir.
TÜSKA’nın resmî standartlar sayfasından tesisiniz için uygun seti ve sürümünü doğrulayın. Her ölçüt için mevcut uygulamayı, eldeki kanıtı ve tamamlanacak işi kaydedin. Bir prosedür dosyasının bulunması, o prosedürün sahada uygulandığını tek başına göstermez. İlgili personelin süreci bilmesi, kayıtların düzenli oluşması ve sonuçların değerlendirilebilmesi ayrıca incelenmelidir.
Dokümanların güncel sürümünü, onayını ve uygulayıcılarını izleyin. Form kayıtları, eğitim katılımları, gösterge sonuçları, toplantı kararları ve düzeltici faaliyetler için erişilebilir bir kanıt düzeni kurun. Kayıtları değerlendirme öncesinde geriye dönük doldurmak yerine faaliyet gerçekleştikçe oluşturun. Kurum içinde bir kaydın nerede bulunduğu ve hangi dönemi gösterdiği kolayca anlaşılabilmelidir.
Hasta kabulü, iletişim, tercümanlık, kayıt, hizmet koordinasyonu, faturalandırma ve taburculuk adımlarını ayrı bölümlerin görev listeleri olarak bırakmayın. Yönetmeliğin 7’nci maddesindeki sağlık turizmi birimi ile 8’inci maddesindeki kayıt ve bildirim düzenini birlikte kontrol edin. Bu gözden geçirme, bir bölümden diğerine geçen işlerde bilgi kaybını ve sorumluluk boşluklarını bulmaya yardımcı olabilir.
Öz değerlendirmede bulunan her eksiklik için sorumlu, hedef tarih ve kapanış kanıtı tanımlayın. “Tamamlandı” işaretinin hangi belgeye veya gözleme dayandığını kaydedin. Önceliği hasta güvenliğini, hizmet sürekliliğini ve belgelendirme hazırlığını doğrudan etkileyen işlere verin. Düzenli yönetim toplantılarında geciken işleri ve karar bekleyen konuları görünür tutun.
Yalnızca kurum içi işleri değil, başvurunun kabulü, değerlendirme planlaması, olası düzeltmeler ve sonuç işlemlerini de izleyin. Bunların süreleri hakkında ilgili resmî birimden güncel bilgi alın. Danışmanlık veya yazılım hizmeti akreditasyon belgesi düzenlemez; kurumun hazırlığını destekler. Bir hizmet sağlayıcının hazırlık süresi açıklaması, resmî belgelendirme takvimi garantisi olarak kabul edilmemelidir.
Basit bir takip tablosunda gereklilik, kaynak madde veya standart, sorumlu birim, mevcut durum, kanıt bağlantısı, hedef tarih ve yönetim kararı sütunları bulunabilir. Böylece aynı eksikliğin farklı listelerde farklı durumlarla görünmesi önlenebilir. Kurumun kalite yönetim yazılımı kullanması hâlinde doküman, öz değerlendirme ve DÖF kayıtlarının birbirine bağlanması takip işini kolaylaştırabilir. Yazılım kullanımı tek başına mevzuata uyumun veya akreditasyonun kanıtı değildir.
HBYS ve diğer bilgi sistemleriyle ilgili kayıt ihtiyaçları değerlendirilirken kişisel sağlık verilerinin korunması da gözetilmelidir. Kuruluşun kullandığı sistemin ilgili kayıt ve tescil koşulları ayrıca doğrulanmalıdır. HBYS entegrasyonu planlanması, bütün hukuki ve teknik yükümlülüklerin otomatik olarak karşılandığı anlamına gelmez; erişim yetkileri, veri akışı ve sorumluluklar kurum tarafından değerlendirilmelidir.
Sağlık turizmi düzenlemesinde sayılan hastane, tıp merkezi, tıbbi laboratuvar ve diyaliz merkezi dışındaki tesisler için Bakanlık sertifikası yolu öngörülür. Bakanlığın 2026 duyurusu muayenehaneyi bu diğer tesislere örnek verir. Kendi ruhsat türünüzü ve sertifikasyon koşullarını il sağlık müdürlüğüyle doğrulamanız gerekir.
Kalite çalışmaları hazırlığa katkı sağlayabilir; ancak sağlık turizmi yönetmeliğinin istediği akreditasyon veya sertifika, ilgili resmî süreçle alınmalıdır. SKS ile SAS arasındaki ayrımı anlamak için SKS ve SAS farkları yazımızı inceleyebilirsiniz. Bir kalite puanı veya iç değerlendirme sonucu, kendiliğinden TÜSKA belgesi olarak kullanılamaz.
Bu rehberin dayandığı akreditasyon ve sertifika hükümleri, ticari danışmanlık satın alma şartı olarak yorumlanmamalıdır. Kuruluş hazırlığını kendi ekibiyle yönetebilir veya destek alabilir. Akreditasyon danışmanlığı değerlendirilirken çalışma kapsamı, teslim edilecek kayıtlar ve kurum ekibinin sorumlulukları açıkça belirlenmelidir.
Önce doğru belge yolunu belirleyin; ardından mevcut durumunuzu güncel standart veya sertifikasyon kriterleriyle karşılaştırın. En yararlı başlangıç çıktısı, belgelendirme sonucu ve ara aşamaları ayıran gerçekçi bir görev planıdır. Kurumunuza uygun bir başlangıç değerlendirmesi için Sağlıkta Kalite ekibiyle iletişime geçebilirsiniz.
Kaynak kontrol tarihi: 12 Ekim 2026. Kuruluşlar başvuru ve faaliyet kararından önce güncel resmî metni, kendi ruhsat kapsamını ve ilgili birimlerin son açıklamalarını birlikte değerlendirmelidir.
Hasta güvenliği hedeflerini SAS HGH.1–HGH.8 ölçütleriyle değerlendirin: hastane ve ayaktan kuruluşlarda kimlik, iletişim, risk, kayıt ve izleme rehberi.
Hasta güvenliği kültürü anketinde kapsam, uygulama planı, gizlilik, sonuç analizi ve DİF takibi. Hastane ve ayaktan kuruluşlar için SAS bağlantısı.
Hastane ve ayaktan kuruluşlarda istenmeyen olay ve ramak kala bildirimi, gizlilik, kök neden analizi, DİF ve HBYS entegrasyonu için SAS rehberi.
Yazdıklarımızı ekranda göstermek daha kolay. Bir iş günü içinde dönüyoruz.